Skip to content

Kennisbank

Blijf up-to-date met interessante tips, ontwikkelingen en verhalen over communicatie en leiderschap.

Home » Kennisbank » Waarnemingsposities

Waarnemingsposities

Waarnemingsposities helpen ons om te kunnen relativeren. In NLP wordt hier vaak gebruik van gemaakt om gevoelens en emoties te sturen, en om situaties vanuit een ander (of nieuw) perspectief te benaderen om zo tot nieuwe inzichten te komen.

Geassocieerd/gedissocieerd

Geassocieerd zijn betekent de situatie her(be)leven, inclusief het bijbehorende goede/slechte gevoel. Het is als het ware ‘het verhaal zelf’, gezien door je eigen ogen, gehoord met je eigen oren en ervaren met je hele lichaam.

Gedissocieerd zijn betekent terugkijken naar de situatie zonder het gevoel van die situatie: het is als het ware ‘praten over de situatie’. Het is alsof je jezelf kunt waarnemen, zoals je naar een video van jezelf kijkt.

Vier waarnemingsposities

De vier waarnemingsposities zijn erg belangrijk voor het kunnen leren van je eigen ervaringen (zelfreflectie). Deze zijn:

1e positie: Je kijkt geassocieerd met het gevoel, door je eigen ogen naar de situatie, horend wat er te horen is en je (her)beleeft je gevoelens in de situatie. Je ervaart de situatie precies zoals het is gebeurd en zoals je het intern hebt opgeslagen.

2e positie: Je verplaatst je in de positie van de ander. Hoe is het om de andere persoon te zijn? Hoe neemt deze de situatie waar, hoe beleeft hij/zij deze? Het doel van deze positie is het verzamelen van informatie. Je let op welke gedachten, overtuigingen, intenties en gevoelens je als ‘de ander’ beleeft.

3e positie: De metapositie of helicopterview: Je kijkt door je eigen ogen naar de situatie als waarnemer. Je ziet jezelf en de ander tegelijk. Je hebt neutrale waarnemers gevoelens. Deze positie wordt als objectief ervaren - je merkt dat de emoties, die bij de situatie horen, hier niet meer  aanwezig zijn.

4e positie: De omni-positie is ontleend aan de quantum fysica en gaat uit van de gedachte dat alles met alles/elkaar is verbonden. Alle materie is in principe opgebouwd uit dezelfde (grond)stoffen. Wat houdt de ruimte tussen de dingen precies in? Waar eindigt de druppel en waar begint de oceaan? Je hebt een gevoel van verbondenheid met de wereld om je heen. Je bent één met je omgeving; één met het universum.

Wie het vermogen heeft om gemakkelijk tussen zelf, de ander, de meta positie en de omni-positie te switchen, beschikt over meer bronnen, keuzes en wijsheid. Is daardoor flexibeler.

Scroll To Top